4.GAIA: GELA ETA IKTa

OBJETO DIGITAL EDUCATIVO (ODE)

1.    DEFINIZIO BATZUK

Multimedia: Eduki digitalak ahalik eta hobekien erabili behar dira, multimediako aukerak baliatuz

Eskuragarritasuna: hezkuntzako edukiak eskuragarriak izan behar dira, hau da, edozeinek eskuratzen ahal ditu, beti ere, neutraltasun teknologia errespetatuz, non oinarrizko helburuak bete daitezkeen baldintza teknologiak aldatu gabe.

Elkarrekintza: estrategia eta metodo zehatzak diseinatzearen garrantzia, helburu pedagogikoak lortzeko. Honela, ikaslea, teknologia berriekin ohitzen hasiko da. 

Malgutasuna: Eduki digitalak malguak izan behar dira, erabiltzaileak kontrolatzen dituelarik ikaskuntzarako helburuak lortzeko gisan.

Modularitatea: Edukiek egingizun pedagogiko bat behar dute, antolaketa modular bati erantzunez eta estruktura bat mantenduz. Horrek erabiltzailearen moldagarritasuna bultzatzen du, beti ere, aldaketak edonoiz egiten ahal badira.

Moldagarritasuna: moldagarritasunaren ondorioz, ikaskuntzara objektua (obejeto de aprendizaje –OA) erabilgarri bihurtzen du, eginkizun pedagogiko (helburuak, metodología, edukiak, ebaluazioa) bat betetzen baitu. Hartaz, berrerabil daiteke beste estruktura batzuetan edo hartara beste unitate didaktiko batean. Modu honetan, edukiak ere alda daitezke helburuaren arabera.

“Interoperabilidad” (informazioa erabiltzen eta partekatzen jakitea sistema baten edo gehiagoren bitartez): Eduki edukatibo digitalek erakusle eta irizpide zehatzak behar dituzte, hau da,  metainformazioak alderdi didaktikoak barnebildu behar ditu.

2.    ESTANDARRAK     

Gaur egun informazioa jasotzeko prozesuak hobetzen doaz, eta zentzu horretan, erabiltzaileen esperientzia, ezagutzaren kudeaketaren ondorioz. Beraz, mailakako prozesuak aurkitzen dira:

•  Metadatos: LOM, DublínCore, etc.  

• Objektu digitalen erabilera: IMS, SCORM, etc. 

• Komunikazioa: lenguajes neutros, independientes de los sistemas operativos utilizados y del entorno software utilizado, como XML, Servicios web (módulos de software, independientes y reutilizables).

Estandarren definizioa bukatutzat ematen da, informazioa nola erabili eta eraldatu arau, protokolo, eta ereduak agertzen direlarik baita hezkuntzarako eduki digitalak eskura direlarik ere. 

Orain  arte, materialaren sorreran eta ikerkuntzan jarri dira indar guziak baina gaur egun, hauen garapena bultzatzea beharrezkoa da, hezkuntzarako aukerak argi utziz.

3.    OBJETO DIGITAL EDUCATIVO (ODE) : DEFINIZIOA ETA ARKITEKTURA

Eduki digitalen ekoizpenak “Objeto de Aprendizaje” delakoa du eredutzat, honela, eginkizun didaktiko zehatz bat betetzen du. 

“Objeto Digital Educativo (ODE), Material Educativo Digital (MED)  edo Objeto Didáctico Digital (ODD)” bat, eduki digital bat da zeinaren helburua erabiltzailearen ikaskuntza den. Zentzu horretan irudi bat ODE bat da baina ez da OA (Obejto de Aprendizaje) gisa definitzen.

4.    NIVELES DE AGREGACIÓN Y TIPOLOGÍAS DE ODE

                                           

Agregazio mailak, granularitate estrukturala eta funtzionala definitu eta antolatu egiten dituzte. Hala nola, hiru arlo izaten dira kontuan agregazio-mailak zehazteko; alde batetik, estruktura, zertaz osatzen den seinalatzen dueña, adibidez: soinua, testua, irudia, itxura etab. Bestalde, funtzionalitatea dugu, irakaskuntza-ikaskuntza prozesuaren begi bistatik edukien funtzioak zehazten dituenak. Azkenik, estaldura kurrikularra, hezkuntza maila osatzeko erabiltzen diren eduki multzoa kontuan hartzen duenak.

Azaldu diren hiru arlo hauek kontuan izanda, lau agregazio-maila definitzen dira:

1.maila: Oinarrizko Kontzeptua (Objeto básico. OB). Agregazio maila txikiena da. Bertan, hurrengo taldeak eta ODE-ren mota bakoitza txertatuta daude: media, informazio errepresentazio eta/edo ezagutza, informatikako aplikazioa, zerbitzuak etab.

2.-4. mailak: hurrengo agregazio- mailak dira arkitektura modularrean; bertan, ODEko taldeak eta motak txertatutak daude, hona hemen aipagarriena: eduki didaktikoa. Horrela izanda, 2,3 eta 4 dituzten agregazio- mailen objektu digitalek tipología berdina  daukate zehaztuta.

 

 

 

 "PRAKTIKA ONEN" KONTZEPTUA

    1.  Sarrera

« Praktika on » baten kontzeptua aipatzean, emaitzak onak kausitu dituen jarduera bati egiten zaio erreferentzia Davies-ek, (2002) honela definitu zuen : « praktika onek » maila jakin bat lortzea bideratzen dute jarduera bukatzean, egoera zehatz batean oinarriturik. Beraz, metodo aldetik aldaketa positiboak ondorioztatzen dituzte. « Praktika onak » antolakunde batetik bestera pasarazten ahal dira, honela, berriei garapena erreztuko zaie, ezagutza biderkatuz. 

Bestalde, gaur egun hezkuntzak gizarteari kalitatea frogatu behar dio, baina, politikikoa da, kalitatea (irakaslegoaren konpetetentzia neurtzeko, eskolako emaitzak, etb.) hala definitzen delako. “Ona” kalfikatzailearen erabilera, jarduerari ematen zaion balore bezala ulertzen da, baina funtsean “makillaje” funtzioa betetzen du definitutako politika legezkotzat jotzeko.

    2.    Zer da “praktika on” bat? Aukeraketaren irizpideak

De Pablos y Gonzales (2007):

• Emaitza onekin, pozgarriekin burututako jarduera eredutzat hartzea. “Praktika on” baten garapenak “aurreratu nahiari” erantzuten dio. Zentzu horretan, diseinatutako hori erakusleiho onena litzateke.

• Egoera baten identitatearen islada edo emaitza; zentzu horretan lan egokia da desberdintasunak kudeatzeko eta garrantzitsuena argitaratzeko.

• Politika publikoak legezkotzat jotzen dituen kontrolatzeko instrumentu bat.

• Antolakundeetako aldaketak kontrolatzen dituen instrumentu bat.

•  « Ona » hitzari transferagarri eta exportagarri izaera ematen zaio.

• “Praktika onek” zailtasunei erresistentzia egiten die; bikaintasun prozesuei erantzunez. Erronkak, porrotak eta esperimentazioak “praktika onaren” parte dira.

•  Erabakien hartzeko instrumentua.

Laburbiltzeko, prozesuak enfokatzeko eredu bat emaitzak optimizatzeko helbruarekin. Beti ere, praktika bat “ona” definitzen da egoera konkretu batean, berazn, zentzu horretan, ezin dira beti transmititu egoera batzuei egokitzen ez direlako.

 

     3.  Benchmarking edo “praktika onen” transferentzia

Kalitatearen kudeaketan oinarrituz, antolakunde bakoitzak tresna metodologiko desberdinak erabil ditzazke lehiakortasunaren arabera. Tresna haietako bat, “benchmarking”-a da, honek praktika onenak identifikatzen ditu ikasteko edo prozesu zein funtzio jakin baten etekina hobetzeko.

Epper eta Bates-ek (2004:33) identifikazio, ikaskuntza eta praktiken moldaketa prozesu bezala definitzen dute, beste antolakundeen etekina hobetzeko asmoz. Hitz batez, kalitatea hobetzeko prozesu bat da. Horretarako, praktika onak identifikatu, aztertu eta egokitu behar dira. 

Beraz, hezkuntzan ere prozesu honek balio du hezitzaile nahiz erabaki politikoak hartzen duenarentza : praktika onak identifikatu, aztertu eta egokitu.

 4. “Praktika onen” identifikazioa IKTekin loturik : erakusle batzuk

Egokitasuna	Jardueraren helburuak, IKTen erabilpenaren helburua lortzekoi egokituak dira, beraz, eskolak baliabideak eskeini beharko ditu.
Eraginkortasuna	Erabilitako baliabideak emaitza konkretuetan eraldatuko dira.  Garatzeko konpetentziak helburua lortzeko diseinatuak dira.
Berrikuntza Sormena	Planteatutako jarduerak irizpide berriei erantzun behar die,  sortzaile izanki errealitate beste ikuspundu batetik ikusi ahal izateko.
Ikasketa sortzailea	Praktika on batek behar adina ahalmen behar ditu bakoitzaren esperientzia garatzeko baita ikaskuntza berriak sortzeko.
Lankidetza giroa	Zer puntura arte P.O (praktika on)-ak martxan ezartzeak lankidetza giro bat sortu duen aztertzea, centro barne nahiz kanpoan. Beraz, zer lan estrukturek pairatzen dituzten P.Oak sistematizatu behar dira.
Integratzailea	P.O baten ezarrerak irizpide transdiziplinarioei erantzuten dio. Honen diseinu eta garapenak errealitatea ikuspundu desberdinetatik ikustea ahalbidetzen du.
Jasangarritasuna	P.O-ek denboran iraunkorra izan daitezen, hezkuntza politikan nahiz barne politikan harturiko neurriak dira.
Eraginkorra	P.O-en ekarpenak adierazitako politikaren lorpena erdiesten duelarik, egoera jakin batean zehaztua bada. Adostutakoarekin bat etortzen delarik.
Baliagarritasuna	Pentsatutako praktikak balore jakin du, berarizko egoeran: lortu diren etekinak eta erranahi emozionala aipatzen delarik.
P.O-en aitorpena, onarpena	Praktika bat barnetik zein kanpotik arrakastatsua izan daiteke. Kanpotik espero zuten onarpena kausitzen dute, beraz, harrotasuna eta kontent senditzen dira.
Transferagarria	P.O bat best egoerei beti egokitzen ahal da. Jardunbideak, ideiak, ekoizpenak, politikak, etb. garatu ditu zeinak transferagarriak izan daitezkeen. Beraz, P.O bat errepikakorra da, egokitua bada.
“Ongi izate” kulturaren emailea	P.Oen garapenak zentroen bizi baldintzak hobetzen ditu. Nahiz eta praktika bat arrakastatsua ez izan, hobetze alderako gogoa pizten da, beti.